Momu
EN NL
(c) Photo: Ronald Stoops
fairy tales
Walter Van Beirendonck H/W 2001-02 - Revolution
Foto: Elizabeth Broekaert

Rituals gaat dieper in op Van Beirendoncks fascinatie voor rituelen, gaande van etnische initiatierituelen tot fetisjisme en sm. Initiatierituelen worden onder meer vertegenwoordigd door het haaienmasker van de Bidjogo stammen (Guinée-Bissau). Ze worden gedragen bij de feesten voor of na de initiatieretraite van jonge mannen. Tijdens deze feesten moeten de jongelingen het gedrag van het dier, waarvan ze het masker dragen, nabootsen. Op die manier stellen zij het idee voor van een jonge man, die op het hoogste van zijn fysieke krachten is, maar nog ‘onrijp’ omdat hij nog niets van het onderricht dat tijdens de initiatie wordt doorgegeven, ontvangen heeft. Voor Van Beirendonck is de haai een krachtig en iconisch dier. Hij verwerkt het in prints en in make-up, bijvoorbeeld op de gezichten van de zwarte modellen in Hand On Heart (herfst-winter 2011–12).

Als jonge ontwerper leerde Van Beirendonck het werk van de Amerikaanse fotograaf Robert Mapplethorpe kennen. Die documenteerde in de jaren 1970 de New Yorkse smscene en slaagde er dankzij zijn klassieke vormtaal in om ondanks het beladen onderwerp toch een breed publiek te bereiken.

Sm is bij van Beirendonck al heel vroeg een inspiratiebron. In 1982 brengt hij de collectie Sado voor de trendshow Vestirama in Brussel, met modellen in lange latex jassen, latex kokerrokken en hoofddeksels die met een muilband worden vastgesnoerd. Hardbeat (herfstwinter 1989–90) is de collectie waarin sm en fetisjisme het meest uitgesproken aan bod komen, via kniehoge veterlaarzen en latex kaplaarzen, maskers, bondage en slogans als ‘Fetish for Main Course’, ‘Great Balls of Fire’ of ‘Licks & Kisses’. De titel verwijst naar het nummer ‘Hard Beat by Real Man’ van de hand van Jan Roelen van de Belgische band Arbeid Adelt. Net zoals Mapplethorpe een klassieke beeldtaal gebruikt om een vorm van seksualiteit in beeld te brengen die de maatschappij liever verdringt, verzacht Van Beirendonck de boodschap door de elementen uit de sm-garderobe niet in leder uit te voeren maar in bijvoorbeeld zacht en kleurrijk tricot.

In tal van collecties duiken sm- of fetisjelementen op als maskers en latex bodysuits (al dan niet met gelakte vingernagels), vetersluitingen, korsetten en naaldhakken voor mannen (zelfs een dubbele naaldhak in Take a W-Ride, herfst-winter 2010–11). Memorabel is de collectie Paradise Pleasure Productions (herfst-winter 1985–86), ook wel bekend als de ‘rubbershow’. Fotograaf Jean-Baptiste Mondino vereeuwigde de collectie in een shoot waarin hij de modellen opvoerde in suggestieve poses met ballonnen en een opblaasbare sekspop. Met rubber wil Van Beirendonck echter ook safe sex en een ecologische gedachte uitdrukken. “Voor mij was het rubberen pak een soort basiskleding, een beschermende laag tegen de agressie van de elementen van buitenaf”.